Home » Phật Học » Kiến thức cơ bản » Bậc Thiện Tri Thức Là Gì

Bậc Thiện Tri Thức Là Gì

Bậc Thiện Tri Thức (Thiện Hữu Tri Thức) Là Gì

Mục lục

–>bài liên quan:

Thiện trí thức

Báo Giác Ngộ Online

HỎI: Tôi thường nghe giảng kinh, có giảng sư nói “Thiện hữu tri thức” có vị thì nói “Thiện hữu trí thức”. Vậy cụm từ nào chính xác và ý nghĩa thế nào?(makhanhtuan@aim.com)

ĐÁP: Bạn makhanhtuan… thân mến!

Thiện hữu tri thức hay Thiện tri thức là một thuật ngữ Phật giáo. Theo Từ điển Phật học Huệ Quang, Thiện tri thức (Phạn ngữ Kalyàna-mitta) còn gọi là Tri thức, Thiện hữu, Thắng hữu, Thân hữu, là người chân chính ngay thẳng, có đức hạnh, có khả năng giáo hóa, dẫn dắt người khác theo chánh đạo. Ngược lại, người dẫn dắt người khác theo tà đạo gọi là ác tri thức.

Theo kinh Đại Phẩm Bát Nhã, quyển 27, người có khả năng giảng nói các pháp Không, Vô tướng, Vô tác, Vô sinh, Vô diệt và Nhất thiết chủng trí, khiến người khác vui mừng tin ưa được gọi là Thiện tri thức.

Kinh Hoa Nghiêm thuật chuyện Thiện Tài đồng tử cầu đạo các vị Thiện tri thức. Trên từ chư Phật, Bồ tát cho đến trời, người bất luận là ai, nếu người ấy có khả năng dẫn dắt chúng sanh bỏ ác làm lành, hướng về Phật đạo đều gọi là Thiện tri thức.

Luật Tứ Phần nói bậc Thiện tri thức phải hội đủ 7 điều kiện: Cho được những gì khó cho, làm được việc khó làm, nhẫn được việc khó nhẫn, việc kín nói cho nhau biết, bảo bọc cho nhau, gặp khổ không bỏ, gặp nghèo không khinh.

Ngài Trí Giả trong Ma Ha Chỉ Quán chia Thiện tri thức thành ba hạng: Ngoại hộ thiện tri thức – Giúp đỡ bên ngoài, tạo điều kiện thuận lợi, an ổn cho hành giả tu tập. Đồng hạnh thiện tri thức – Cùng nhau tu tập, động viên khích lệ sách tấn lẫn nhau. Giáo thọ thiện tri thức – Khéo thuyết giảng Phật pháp, giúp hiểu biết sâu sắc giáo pháp, phương thức tu tập.

Như vậy, chính xác là cụm từ Thiện hữu tri thức chứ không phải Thiện hữu trí thức. Xung quanh ta, hiện hữu rất nhiều bậc Thiện tri thức. Vấn đề là phải sáng suốt để nhận ra và nương tựa các bậc Thiện tri thức để tu tập, hoàn thiện chính mình.

Chúc các bạn tinh tấn! – TỔ TƯ VẤN

Thiện tri thức

theo wikipedia.org

Thiện tri thức (tiếng Hán: shàn zhīshì 善知識, Nhật Bản: zenchishiki, Sanskrit: kalyāṇamitra, Pali: kalyānamitta, tiếng Tây Tạng: dge ba`i bshes gnyen དགེ་བའི་བཤེས་གཉེན་), cũng gọi là Thiện hữu (Hán: 善友), Đạo hữu (Hán: 道友), là danh từ chỉ một người bạn đạo. Trong thời Phật giáo nguyên thuỷ, danh từ này được dùng để chỉ một vị tăng đầy đủ những đạo hạnh như nắm vững lí thuyết Phật pháp và tinh thông thiền định, có thể giúp đỡ những vị khác trên con đường tu học.

Người ta thường phân Thiện tri thức thành ba hạng:

Giáo thụ thiện tri thức (Hán: 教授善知識), là những người có khả năng hướng dẫn, dạy dỗ trên con đường tu hành, là bậc thầy;

Đồng hành thiện tri thức (Hán: 同行善知識), là những người đồng chí, đồng hạnh, tức là người bạn tốt, trung thành;

Ngoại hộ thiện tri thức (Hán: 外護善知識), là những người giúp cho những tiện nghi, tạo điều kiện tốt cho người tu hành.
Phật Thích-ca Mâu-ni rất quý trọng tình bạn trên con đường giải thoát. Ngài dạy như sau:

“Cả một cuộc đời tầm đạo đều lấy tình bạn làm căn bản… Một Tỉ-khâu, một Thiện tri thức, một người bạn đồng hành – từ một vị này người ta có thể mong đợi rằng, ông ta sẽ tinh cần tu học Bát chính đạo để đạt giải thoát cho chính mình và những người bạn đồng hành.”

Dần dần, danh từ này cũng thường được sử dụng để chỉ những người tìm đạo, trong giới Cư sĩ và cả trong Tăng-già. Trong những bài thuyết pháp, các vị Thiền sư thường dùng các biểu thị Thiện tri thức, Đạo lưu… để chỉ những người hâm mộ Phật pháp đang chú tâm lắng nghe.

Tham khảo:
Fo Guang Ta-tz’u-tien 佛光大辭典. Fo Guang Ta-tz’u-tien pien-hsiu wei-yuan-hui 佛光大辭典編修委員會. Taipei: Fo-guang ch’u-pan-she, 1988. (Phật Quang Đại Từ Điển. Phật Quang Đại Từ Điển biên tu uỷ viên hội. Đài Bắc: Phật Quang xuất bản xã, 1988.)
Das Lexikon der Östlichen Weisheitslehren, Bern 1986.

–>bài liên quan: Thiện Tri Thức – Người Đưa ta Vượt Qua Gió Bụi

Bậc Thiện Tri Thức Là Gì?

Chúng sanh đời sau muốn tu hành phải hết lòng cúng dường phụng sự gần gũi người thiện tri thức của mình. Ở gần thì một lòng kính trọng, ở xa phải luôn nhớ những ý tốt lời lành. Trên đường tu thiện tri thức rất là quan trọng. Thiện tri thức có ba hạng:

  • Giáo thọ thiện tri thức tức là bậc thầy dẫn dắt, giảng dạy chánh pháp cho ta.
  • Đồng hạnh thiện tri thức là những người cùng một lý tưởng cùng pháp chí tu hành cùng mong cầu giải thoát giác ngộ.
  • Ngoại hộ thiện tri thức là những người bảo hộ cho ta được yên ổn được có đủ điều kiện tốt để ta hành đạo.

Bậc thiện tri thức dùng Tứ Nhiếp Pháp để giáo hóa chúng sanh. Thế nào là Tứ Nhiếp Pháp? Tức là bố thí, ái ngữ, lợi hành, đồng sự. Bốn pháp này có thể dễ dàng hòa hợp với chúng sanh, làm cho chúng sanh đối với Phật Pháp phát tâm hứng thú, tin sâu nơi Phật pháp .

1. Bố-thí: Muốn cho người ta tin Phật Pháp thì mình cần phải bố thí vật và giáo lý, làm cho họ đối với mình phát sanh thiện cảm.

2. Ái ngữ: Lời nói không đi ngược lại với nhân tình, không đi ngược lại với Phật Pháp, lời mình nói ra thì nhân từ đạo đức.

3. Lợi hành: Lời nói, hành động và suy nghĩ tùy duyên tu hành khiến chúng sanh được lợi ích.

4. Ðồng sự: Ðối với những chúng sanh đáng được độ, thì làm công việc giống như họ để giáo dục họ.

Ðó là bốn pháp giúp mình gây thiện cảm và tín nhiệm đối với chúng sanh. Nếu lời nói mình nhất trí với hành động, vì lợi ích chung không vì riêng tư, lấy thân làm gương, gặp chuyện nghĩa thì dũng mãnh mà làm, như vậy chúng sanh tự nhiên sẽ tin ở lời nói của mình và cũng tin rằng Phật Pháp chính là con thuyền thoát khỏi biển sanh tử.

Trích Kinh Như Lai Viên Giác, Trực chỉ đề cương – Pháp Sư Thích Từ Thông
Khai Thị Quyển 3 – Hòa Thượng Tuyên Hóa

–>bài liên quan: Thiện Tri Thức – Người Đưa ta Vượt Qua Gió Bụi

—————————————————–
Đọc thêm về:

Trả lời

Thư điện tử của bạn sẽ không được hiển thị công khai. Các trường bắt buộc được đánh dấu *

*
*

Chuyên mục